Yapılan bir araştırmaya göre ilk kez kiraya verilen (boş) konutlarTürkiye genelinde şubat ayında yıllık bazda %24.94 oranında artış gösterdi. TÜİK tarafından son açıklanan kira zam oranı ise %33.39 seviyesinde belirlendi.
ESKİ KİRACILAR İÇİN DEZAVANTAJLI DÖNEM
Böylelikle birkaç yıl önce konut kiralayanlar için TÜFE oranında yapılan zamlarla birlikte kira tutarı, yeni kiraya verilen daireleri geçti. Önceki yıllarda eski kiracıların kira bedelleri yeni kiralara göre daha düşük kalırken, artık tablo terse döndü. Mal sahibi gözünde eski (birkaç yıllık) kiracılar kıymete bindi.
Bir başka deyişle 1-2 yıldır kiracı olan bir kişi yeni bir daire kiralasa mevcut kirasından daha uyguna daire bulabiliyor. Bu durum aslında son birkaç yıl önce kiraya geçen vatandaşları dezavantajlı duruma düşürüyor.
‘2-3 YILDA EV KİRALAYANLARIN KİRA ARTIŞLARI PİYASANIN ÜZERİNDE’
Peki önümüzdeki süreçte kiralar nasıl seyredecek? İstanbul’da ortalama kiralar ne kadar oldu? Kira bedeli rayici aşanlar için taşınmak avantajlı mı? Konuyla ilgili tüm merak edilenleri milliyet.com.tr’ye değerlendiren Gayrimenkul Uzmanı Mustafa Hakan Özelmacıklı şu ifadeleri kullandı: “Son yıllarda kiralarla ilgili süreç oldukça dengesiz bir şekilde devam ediyor. %25 kira sınırlaması sonrasında piyasada zaten bir bozulma olmuştu. Bunun etkileri devam ediyor. Bu süreç içerisinde birçok kiracı ve mal sahibi davalık olmuştu. Hatta dava öncesi arabuluculuk şartı getirilmişti. Son dönemde kirada tansiyon farklılaştı.
Son 2 yıldır kiraların piyasadaki artışı enflasyonun altında kaldı. Bu nedenle son 2-3 yıldır taşınmaz kiralayanların kira artışları TÜFE’nin son 12 aylık ortalamasına göre arttığında rayice göre daha yüksek bir kira fiyatı görüyoruz.
Mevcut kiracılar için son kira artış oranı %33.39 iken, yeni kiralanacak daireler için son 1 yılda fiyatların bu kadar artmadığını sahada görüyoruz. Bölgesel olarak da bu durum fark ediliyor. Bazı şehirlerde özellikle deprem bölgesinde bırakın enflasyon oranını, kira fiyatlarının son 1 yılda artmadığı yerler var. Çok sınırlı artış olan örnekler var. Bazı yerlerde ise artışlar enflasyon oranına yakın olarak da gerçekleşti. Son 2-3 yılda ev kiralayanların kira artışları piyasa fiyatlarının üzerinde diyebilirim.
‘MAL SAHİPLERİ KİRACILARA KOLAYLIK SAĞLAMALI’
Bu çerçevede eski kiracı olup, kirasını düzenli ödeyenler kiracılara, mal sahipleri biraz daha kolaylık sağlamalıdır. Eski kiracı olanlardan bir kısmı hala çok düşük fiyata taşınmazlarda oturabiliyor. Geçmişteki artışları %25 ile sınırlandıranlar ve %25’in üzerinde zam yapmayanlar hala piyasanın gerisinde.
‘KİRACILAR PAZARLIK YAPABİLİR’
Son 2-3 yılda ev kiralayıp TÜFE oranında zam yapanlar biraz daha şanssız. TÜFE oranları kira artışı üst sınırıdır. Eğer kendi bölgelerinde daha düşük kiralar varsa bu konuda emlak işletmelerinden destek alabilirler. Bu durumu mal sahipleri ile müzakere edip artışların daha sınırlı olmasını isteyebilirler. TÜFE kira artış üst sınırıdır. Belirlenecek kiralar bu üst sınırın altında yapılabilir.
KİRASI YÜKSEK OLANLAR TAŞINMALI MI?
Taşınma ciddi bir maliyettir. Bununla beraber yeni geçeceğiniz eve olası masraflar ve çeşitli maliyetler de olabilecektir. Taşınmayı düşünenlerin bunu iyi tartmasında fayda var.
‘İSTANBUL’UN ÜÇ İLÇESİNDE KİRA FİYATLARI DAHA HIZLI ARTTI’
Mevsimsel etkileri bazı illerde gördük. Eylül ekim ayı itibarıyla kira fiyatlarının çok artmadığı, yatay seyrettiği yerler oldu. Bazı büyükşehirlerde kentsel dönüşüm etkileri nedeniyle fazla artışlar da oldu. İstanbul’da Avcılar, Bahçelievler, Güngören gibi kentsel dönüşümün yoğun olduğu yerlerde kiraların daha hızlı yükseldiğini görüyoruz.
‘KİRALARIN DENGELENMESİ BİR İKİ YIL DAHA SÜRECEK’
Kiraların dengelenmesi ortalama iki yıl daha sürecektir. Kentsel dönüşüm sonrası yoğun inşa edilen konut teslimleri ile birlikte arz stoku ortaya çıkacaktır ama şu anda yoğun bir talep var.
KİRA FİYATLARI DAHA DA ARTAR MI?
Nisan mayıs ayları itibarıyla evlenme sezonunun artmasıyla birlikte ben kiraların daha da artacağını düşünüyorum. Yaz ayları itibarıyla kira artışları biraz daha fazla artabilir.
İSTANBUL’DA KİRA FİYATLARI NE DURUMDA?
Şu anda İstanbul’da ortalama metrekare bazında kira fiyatları 375 TL seviyelerinde. Bu rakamlar 325 TL’ye kadar eski evlerde düşerken, yeni evlerde de 450 TL’ye kadar çıkabiliyor. Yani eski bir dairede 30 bin TL’yi, yeni dairede ise 45 bin TL’yi bulabiliyor.”
Kaynak: Milliyet
