Listeria Bakterisi Nedir, Nasıl Bulaşır? Peynirde Tespit Edilen Listeria Bakterisi Belirtileri Nelerdir?

Listeria bakterisi nedir, nasıl bulaşır ve belirtileri nelerdir soruları, Türkiye genelinde birçok marketin rafında yer alan bir peynir markasında Listeria tespit edilmesi sonrası yeniden gündeme geldi. Peynirde Listeria bakterisi tespit edilmesiyle birlikte toplatma kararı alınırken, vatandaşlar bu bakterinin hangi gıdalardan bulaşabileceğini ve hangi belirtilere yol açabileceğini araştırmaya başladı.

Listeria monocytogenes bakterisiyle kontamine olmuş gıdaların tüketilmesi sonucu ortaya çıkan Listeriozis, ciddi bir enfeksiyon olarak tanımlanıyor. Özellikle hamileler, yaşlılar, yeni doğanlar ve bağışıklık sistemi zayıf kişiler için daha riskli olabilen bu enfeksiyon, bazı vakalarda ağır sonuçlara neden olabiliyor.

LİSTERİA BAKTERİSİ NEDİR?

Listeria bakterisi, Listeria monocytogenes adı verilen ve kontamine olmuş gıdalar yoluyla insanlara bulaşabilen bir bakteridir.

Bu bakterinin neden olduğu enfeksiyon Listeriozis olarak adlandırılır. Listeriozis, Listeria monocytogenes bakterisiyle kontamine olmuş gıdaların yenmesiyle ortaya çıkan ciddi bir enfeksiyondur.

LİSTERİOZİS NEDİR?

Listeriozis, Listeria monocytogenes bakterisinin bulaştığı gıdaların tüketilmesiyle gelişen ciddi bir enfeksiyondur.

Verilen bilgilere göre Listeriozis, Birleşik Devletler’de önemli bir halk sağlığı sorunu olarak görülmektedir. Her yıl 1600 kişi enfekte olmakta ve bunların 260’ı ölmektedir.

LİSTERİA BAKTERİSİ NASIL BULAŞIR?

Listeria bakterisi insanlara çoğunlukla kontamine olmuş gıdaların yenmesiyle bulaşır.

Listeria monocytogenes sıklıkla toprakta ve suda bulunur. Hayvanlar hastalanmadan bu bakteriyi taşıyabilir. Ancak bu hayvanlardan elde edilen et ve süt ürünleri gibi gıdalar kontamine olabilir.

LİSTERİA HANGİ GIDALARDAN BULAŞABİLİR?

Listeria bakterisi farklı gıda ürünlerinde bulunabilir. Özellikle kontamine olmuş et ve süt ürünleri, pişirilmemiş gıdalar ve bazı hazır yiyecekler risk oluşturabilir.

PEYNİRDE LİSTERİA BAKTERİSİ NASIL GÖRÜLEBİLİR?

Listeria bakterisi süt ürünleriyle bulaşabilen bir bakteridir. Pastörize olmayan süt ve süt ürünleri riskli kabul edilir.

Ayrıca pastörize süt kullanılsa bile peynir yapım aşamasında bulaş meydana gelebilir. Verilen bilgilere göre Meksika peynirlerinde olduğu gibi, pastörize süt kullanılmış olsa dahi üretim aşamasında kontaminasyon oluşabilmektedir.

LİSTERİA BAKTERİSİ BELİRTİLERİ NELERDİR?

Listeriozisli kişilerde genellikle ateş ve kas ağrıları görülür. Bazı kişilerde bu belirtilerden önce ishal veya gastrointestinal semptomlar ortaya çıkabilir.

Teşhis konmuş hemen her hastada bakterinin sindirim sistemi kanalına yayıldığı belirtilmektedir. Ancak belirtiler, enfekte olan kişinin sağlık durumuna ve risk grubuna göre değişiklik gösterebilir.

LİSTERİA BELİRTİLERİ KISA LİSTE

• Ateş
• Kas ağrıları
• İshal
• Gastrointestinal semptomlar
• Baş ağrısı
• Ense sertliği
• Bilinç bulanıklığı
• Denge kaybı
• Kasılmalar

HAMİLELERDE LİSTERİA BELİRTİLERİ NELERDİR?

Hamile kadınlarda Listeria enfeksiyonu tipik olarak ateşle kendini gösterebilir.

Ateşe ek olarak yorgunluk ve ağrılar gibi spesifik olmayan belirtiler de görülebilir. Ancak hamilelik sırasında Listeria bakterisine maruz kalmak daha ciddi sonuçlara neden olabilir.

HAMİLELİKTE LİSTERİA NEDEN RİSKLİDİR?

Hamilelik sırasında Listeria bakterisine maruz kalmak; düşük, ölü doğum, erken doğum veya yeni doğanın hayatını tehdit eden enfeksiyonlarla sonuçlanabilir.

Bu nedenle hamilelerin riskli gıdalardan uzak durması ve güvenli gıda tüketimine özellikle dikkat etmesi önemlidir.

HAMİLELER DIŞINDAKİ KİŞİLERDE LİSTERİA BELİRTİLERİ

Hamileler dışındaki kişilerde ateş ve kas ağrılarına ek olarak daha farklı semptomlar da görülebilir.

Baş ağrısı, ense sertliği, bilinç bulanıklığı, denge kaybı ve kasılmalar bu belirtiler arasında yer alır.

LİSTERİA KİMLER İÇİN DAHA RİSKLİDİR?

Listeriozis dünyanın her yerinde görülebilir. Hastalık öncelikle yaşlıları, hamile kadınları, yeni doğanları ve bağışıklık sistemi zayıflamış yetişkinleri etkiler.

Verilen bilgilere göre vakaların yüzde 58’i yaşlılarda, yaklaşık yedide biri yani yüzde 14’ü hamile kadınlarda görülmektedir. Ancak nadiren risk grubunda yer almayan insanları da etkileyebilir.

LİSTERİA ÖLÜMCÜL MÜ?

Evet, Listeria bazı vakalarda ölümle sonuçlanabilir.

Yiyeceklerle bulaşan birçok mikrop vardır ve bunlardan Listeria gibi bazıları öldürücü olabilir. Tedaviye hemen başlansa bile bazı vakalar ölümle sonuçlanabilir. Bu durum özellikle yaşlılar ve ciddi sağlık problemleri olan risk grupları için geçerlidir.

LİSTERİA HANGİ KLİNİK DURUMLARA YOL AÇABİLİR?

Listeriozis farklı şekillerde ortaya çıkabilir.

Daha yaşlılarda ve bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerde septisemi ve menenjit en sık görülen klinik durumlardır. Bağışıklık sistemi sorunları olan insanlarda akut febril gastroenteritler gelişebilir ya da hiçbir semptom görülmeyebilir.

LİSTERİA TANISI NASIL KONUR?

Listeria enfeksiyonunda erken tanı ve tedavi çok önemlidir.

Hastanın kliniğine göre BOS yani Beyin Omurilik Sıvısı veya kan kültürlerinde bakterinin üremesiyle kesin tanı konur.

LİSTERİA TEDAVİSİ NASIL YAPILIR?

Listeria tedavisinde etkili antibiyotikler kullanılır.

Eğer kontamine yiyecek tüketmiş bir kişide hiçbir semptom ortaya çıkmamışsa, uzmanların çoğu herhangi bir test ve tedaviye gerek olmadığına inanmaktadır.

LİSTERİA BAKTERİSİ BUZDOLABINDA YAŞAR MI?

Listeria monocytogenes birçok bakteriden farklı olarak buzdolabındaki bazı yiyeceklerde üremeye ve çoğalmaya devam eder.

Bu nedenle buzdolabı temizliği, gıdaların güvenli şekilde saklanması ve riskli ürünlerin ayrılması büyük önem taşır.

LİSTERİA PASTÖRİZASYON VE PİŞİRME İLE ÖLÜR MÜ?

Listeria pastörizasyon ve pişirme ile öldürülebilir.

Ancak sosisli sandviç gibi bazı işlenmiş etlerde ve paketleme öncesi şarküterilerde kontaminasyon meydana gelebilir. Bu nedenle yalnızca pişirme değil, üretim ve saklama süreçleri de önemlidir.

LİSTERİA BAKTERİSİNDEN NASIL KORUNULUR?

Hastalık riski, yiyeceklerin güvenli şekilde hazırlanması, tüketilmesi ve depolanmasıyla azaltılabilir.

Listeriozisin önlenmesi için önerilen genel kurallar, salmonellozis gibi diğer gıda kaynaklı hastalıkların önlenmesinde kullanılan kurallara benzer.

GIDA KAYNAKLI HASTALIKLARDAN KORUNMAK İÇİN TAVSİYELER

• Ellerinizi sık sık su ve sabunla yıkayın.
• Su ve sabun bulunamıyorsa alkol bazlı el dezenfektanları kullanın.
• Riskli yiyecek ve içeceklerin tüketiminden kaçının.
• İçme sularının güvenli kapalı paketlerde olmasına dikkat edin veya içmeden önce kaynatın.
• Kapalı suların karbonatlı olanları, karbonatsız olanlara göre daha güvenlidir.
• Buzlar kapalı sularla hazırlanmamışsa veya nasıl hazırlandığı bilinmiyorsa içeceklerde kullanmayın.
• Yiyeceklerin taze ve çok iyi pişmiş olmasına dikkat edin.
• Sokak satıcılarından yiyecek veya içecek satın almayın.
• Meyve ve sebzeleri yıkamadan ve soymadan tüketmeyin.
• Salata malzemesi sebzeleri temiz suyla çok iyi yıkayın.
• Hayvansal kaynaklı gıdaları iyice pişirin.
• Pastörize olmayan veya çiğ sütleri içmeyin ve bu sütlerden üretilmiş gıdaları yemeyin.

FDA TAVSİYELERİNE GÖRE GIDALAR NASIL YIKANMALI?

Meyveler ve sebzeler gibi çiğ ürünler kesilmeden, pişirilmeden ve yenmeden önce akan musluk suyu altında iyice durulanmalıdır.

Ürün soyulacak olsa bile öncesinde yıkanmalıdır. Kavun ve salatalık gibi sert ürünler temiz bir fırçayla fırçalanmalı, ardından temiz bir bez veya kağıt havlu ile kurulanmalıdır.

MUTFAKTA LİSTERİA RİSKİNİ AZALTMAK İÇİN NE YAPILMALI?

Hazır gıdalar ve pişmiş yiyecekler; sebzelerden, pişmemiş et ve kümes hayvanı etlerinden ayrı tutulmalıdır.

Pişmemiş gıdalar hazırlandıktan sonra kesme tahtaları, tezgahlar, bıçaklar ve eller yıkanmalıdır. Mutfak ve çevre temiz, güvenli tutulmalıdır.

BUZDOLABI TEMİZLİĞİ NEDEN ÖNEMLİDİR?

Listeria bakterisi buzdolabındaki bazı yiyeceklerde üreyip çoğalabildiği için buzdolabı temizliği önemlidir.

Buzdolabında dökülen gıdalar hemen sıcak su ve sıvı sabunla temizlenmeli ve durulanmalıdır. Buzdolabının sıfır veya daha düşük ısıda olması gerektiği belirtilmektedir.

LİSTERİA ŞÜPHESİNDE NE YAPILMALI?

Listeria enfeksiyonunda erken tanı ve tedavi önemlidir.

Özellikle risk grubunda yer alan kişilerde ateş, kas ağrısı, gastrointestinal belirtiler, baş ağrısı, ense sertliği, bilinç bulanıklığı, denge kaybı veya kasılma gibi belirtiler görülürse tıbbi değerlendirme önem taşır.

PEYNİRDE LİSTERİA TESPİT EDİLMESİ NEDEN ÖNEMLİ?

Peynirde Listeria tespit edilmesi, süt ürünleri üzerinden bulaş riskini gündeme taşır.

Pastörize olmayan süt ve süt ürünleri riskli kabul edilirken, pastörize süt kullanılsa bile üretim aşamasında bulaş olabileceği belirtilmektedir. Bu nedenle toplatma kararı alınan ürünler ve güvenli gıda tüketimi kamu sağlığı açısından önemlidir.

Listeria bakterisi nedir?

Listeria bakterisi, Listeria monocytogenes adı verilen ve kontamine olmuş gıdaların tüketilmesiyle Listeriozis adlı ciddi enfeksiyona yol açabilen bakteridir.

Listeriozis nedir?

Listeriozis, Listeria monocytogenes bakterisiyle kontamine olmuş gıdaların yenmesiyle ortaya çıkan ciddi bir enfeksiyondur.

Listeria bakterisi nasıl bulaşır?

Listeria bakterisi genellikle kontamine olmuş gıdaların yenmesiyle insanlara bulaşır.

Listeria nerede bulunur?

Listeria monocytogenes sıklıkla toprakta ve suda bulunur. Hayvanlar hastalanmadan bakteriyi taşıyabilir.

Peynirde Listeria nasıl bulaşır?

Peynirde Listeria bulaşı pastörize olmayan süt ve süt ürünleri yoluyla oluşabilir. Ayrıca pastörize süt kullanılsa bile peynir yapım aşamasında bulaş meydana gelebilir.

Listeria belirtileri nelerdir?

Listeria enfeksiyonunda genellikle ateş ve kas ağrıları görülür. Bazı kişilerde ishal, gastrointestinal semptomlar, baş ağrısı, ense sertliği, bilinç bulanıklığı, denge kaybı ve kasılmalar da görülebilir.

Hamilelerde Listeria belirtileri nelerdir?

Hamile kadınlarda tipik olarak ateş görülür. Yorgunluk ve ağrılar gibi spesifik olmayan belirtiler de eşlik edebilir.

Hamilelikte Listeria neden tehlikelidir?

Hamilelikte Listeria maruziyeti düşük, ölü doğum, erken doğum veya yeni doğanın hayatını tehdit eden enfeksiyonlarla sonuçlanabilir.

Listeria ölümcül mü?

Evet. Listeria bazı vakalarda ölümcül olabilir. Tedaviye hemen başlansa bile özellikle yaşlılar ve ciddi sağlık problemleri olan risk gruplarında bazı vakalar ölümle sonuçlanabilir.

Listeria kimler için daha riskli?

Listeria özellikle yaşlılar, hamile kadınlar, yeni doğanlar ve bağışıklık sistemi zayıflamış yetişkinler için daha risklidir.

Listeria hangi hastalıklara yol açabilir?

Daha yaşlılarda ve bağışıklık sistemi baskılanmış kişilerde septisemi ve menenjit en sık görülen klinik durumlardır. Ayrıca akut febril gastroenteritler gelişebilir veya hiçbir semptom görülmeyebilir.

Listeria tanısı nasıl konur?

Hastanın kliniğine göre BOS veya kan kültürlerinde bakterinin üremesiyle kesin tanı konur.

Listeria tedavisi nasıl yapılır?

Tedavide etkili antibiyotikler kullanılır. Kontamine yiyecek tüketen ancak hiçbir semptom göstermeyen kişilerde uzmanların çoğu test ve tedaviye gerek olmadığına inanmaktadır.

Listeria buzdolabında çoğalır mı?

Evet. Listeria monocytogenes birçok bakteriden farklı olarak buzdolabındaki bazı yiyeceklerde üremeye ve çoğalmaya devam eder.

Listeria pişirme ile ölür mü?

Evet. Listeria pastörizasyon ve pişirme ile öldürülebilir.

Listeria’dan korunmak için ne yapılmalı?

Eller sık sık yıkanmalı, riskli yiyeceklerden kaçınılmalı, meyve ve sebzeler iyice yıkanmalı, hayvansal gıdalar iyi pişirilmeli, çiğ süt ve pastörize olmayan süt ürünleri tüketilmemelidir.

Pastörize olmayan süt ürünleri riskli mi?

Evet. Pastörize olmayan veya çiğ sütler içilmemeli ve bu sütlerden üretilmiş gıdalar tüketilmemelidir.

Kontamine gıda yiyen ama belirti göstermeyen kişiler ne yapmalı?

Verilen bilgilere göre kontamine yiyecek tüketmiş bir kişide hiçbir semptom ortaya çıkmamışsa, uzmanların çoğu herhangi bir test ve tedaviye gerek olmadığına inanmaktadır.