FAO Gıda Fiyat Endeksi mayıs ayında ortalama 130,8 puana gerileyerek bir önceki aya göre yüzde 0,2 düşüş kaydetti. Buna karşın endeks, geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 2,9 daha yüksek seviyede gerçekleşti.
İran savaşı maliyet baskısını artırdı
Ortadoğu'daki çatışmaların etkisiyle Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşen yakıt ve gübre sevkiyatlarında yaşanan aksamalar, tarımsal üretim maliyetlerini yukarı çekti. Gübre ve enerji fiyatlarındaki yükseliş, başta mısır ve pirinç olmak üzere birçok temel ürünün üretim giderlerini artırırken, bazı büyük üretici ülkeler verim kayıpları yaşanabileceği konusunda uyarılarda bulundu.
Tahıl ve şeker yükseldi, yağ fiyatları geriledi
FAO verilerine göre tahıl fiyatları mayıs ayında aylık bazda yüzde 2,6 artarken, yıllık yükseliş yaklaşık yüzde 5 seviyesine ulaştı. Şeker fiyatlarında da dikkat çekici bir yükseliş görüldü. Endeks, mayıs ayında yüzde 7,5 artış kaydetti.
Şeker piyasasındaki yükselişte, Brezilya'nın şeker kamışını daha fazla etanol üretimine yönlendirebileceğine ilişkin beklentiler ile El Nino'nun Hindistan ve Tayland'daki üretimi olumsuz etkileyebileceğine yönelik endişeler etkili oldu.
Buna karşılık bitkisel yağ fiyatları mayısta yüzde 4,6 düşerek yılın ilk aylık gerilemesini yaşadı. Uluslararası palm yağı fiyatlarındaki düşüşte, küresel talebin zayıflayabileceğine yönelik beklentiler ve petrol piyasalarındaki belirsizlik belirleyici oldu.
FAO'dan uluslararası iş birliği çağrısı
FAO Piyasalar ve Ticaret Bölümü Direktörü Boubaker Ben-Belhassen, küresel gıda piyasalarının genel olarak dirençli görünümünü koruduğunu ancak tahıl fiyatlarındaki yükselişin sektörün enerji maliyetleri, hava koşulları ve girdi tedarikindeki aksaklıklara karşı hassasiyetini ortaya koyduğunu söyledi.
Ben-Belhassen, özellikle Hürmüz Boğazı gibi kritik ticaret güzergâhlarında devam eden belirsizliklerin gübre kullanımını azaltabileceğini ve bunun da gıda fiyatları üzerinde ek baskı yaratabileceğini belirterek uluslararası düzeyde koordineli adımlar atılması gerektiğini vurguladı.
Süt ve et fiyatlarında sınırlı değişim
Mayıs ayında FAO Et Fiyat Endeksi yüzde 0,1 artış göstererek yatay bir görünüm sergiledi. Süt Ürünleri Fiyat Endeksi ise uluslararası tereyağı fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle yüzde 0,5 geriledi.
Türkiye'de gıda fiyatları aylık bazda geriledi
Türkiye'de ise Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) açıkladığı mayıs ayı enflasyon verilerine göre gıda ve alkolsüz içecekler grubunda fiyatlar aylık bazda yüzde 0,48 düştü. Ancak yıllık artış oranı yüzde 34,86 olarak gerçekleşerek yüksek seviyesini korudu.
Kaynak: Forbes Türkiye