İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin “İzmir Kültür Konuşuyor” başlığıyla düzenlediği İzmir Kültür Politikaları Çalıştayı, Tarihi Havagazı Fabrikası Kültür Merkezi’nde devam etti. 7-8 Mayıs tarihlerinde yapılan çalıştayda kültürün sürdürülebilir kalkınmadaki rolü, kültürel miras, yaratıcı endüstriler, dijitalleşme ve ekoloji başlıkları ele alındı.
Akademisyenler, uzmanlar, sivil toplum kuruluşları, yerel yöneticiler, bürokratlar, meclis üyeleri ve iş dünyası temsilcilerinin katıldığı çalıştayda, İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültür Politikaları Belgesi Taslağı da kapsamlı şekilde değerlendirildi. Taslak, ortak akılla şekillenecek yeni kültür politikalarının başlangıç noktası olarak tartışmaya açıldı.
KÜLTÜR POLİTİKALARI İÇİN ORTAK AKIL MASASI KURULDU
Çalıştayda İzmir’in kültür alanındaki mevcut durumu, ihtiyaçları ve gelecek hedefleri farklı oturumlarda masaya yatırıldı. Katılımcılar, kentin kültürel üretim kapasitesini artıracak, erişimi güçlendirecek ve sürdürülebilirliği önceleyecek öneriler sundu.
Programda kültürün yalnızca etkinlik takviminden ibaret olmadığı, demokrasi, katılım, miras, yaratıcılık, çevre ve sosyal kapsayıcılık gibi alanlarla doğrudan ilişkili olduğu vurgulandı.
ALTI TEMEL EKSEN BELİRLENDİ
İzmir Büyükşehir Belediyesi Kültür Politikaları Belgesi Taslağı, altı temel eksen üzerine inşa edildi. Bu eksenler; kültürü bir hak olarak tanımlamak ve kültüre erişim, kültür yönetimi ve kurumsal kapasitenin geliştirilmesi, kültür ekonomisi ve yaratıcı endüstriler başlıklarından oluştu.
Taslakta ayrıca kültürel mirasın korunması ve yeniden işlevlendirilmesi, iklim krizi, ekoloji ve kültür politikaları ile dijitalleşme, yeni teknolojiler ve kültür politikaları da temel alanlar arasında yer aldı.
“KÜLTÜR SADECE SANAT ETKİNLİKLERİ DEMEK DEĞİL”
İzmir Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreter Yardımcısı Prof. Dr. Pınar Okyay, veri tabanlı yönetimin kültür politikaları açısından önem taşıdığını söyledi. Okyay, İzmir’in kültür ekosistemine ilişkin önemli bilgi birikimi oluştuğunu belirtti.
Okyay, “Kültür sadece sanat etkinlikleri demek değil. Demokrasi, katılım, miras, yaratıcılık, çevre ve sosyal kapsayıcılık kavramlarıyla doğrudan ilişkili” diyerek taslağın katılımcı süreçle son halini alacağını ifade etti.
SÜRDÜRÜLEBİLİR ŞEHİRLER İÇİN KÜLTÜR VURGUSU
UCLG-MEWA Genel Sekreteri Dr. Mehmet Duman, kültür politikalarının koruma, erişim, yönetişim ve sürdürülebilirlik boyutlarıyla ele alınması gerektiğini söyledi. Duman, kültürün sürdürülebilir şehirlerin inşasında temel bir unsur olduğunu belirtti.
Duman, kültürün yalnızca geçmişin mirası olarak değil, kentlerin bugününü ve geleceğini şekillendiren dinamik bir unsur olarak değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
KÜLTÜRÜN KALKINMADAKİ ROLÜ TARTIŞILDI
UNESCO Türkiye Kültürel İfadelerin Çeşitliliği İhtisas Komitesi Üyesi Doç. Dr. Erman Demir, kültürün kalkınma aracı olarak görülmesi gerektiğini ancak bu yaklaşımın yalnızca ticari bir bakışa indirgenmemesi gerektiğini söyledi.
Demir, kültür politikalarının sabırlı, paydaşlarla birlikte tartışılan ve ortak akılla ilerleyen bir süreçle oluşturulmasının önemine dikkat çekti.
KÜLTÜREL MİRAS İÇİN DENGE UYARISI
ICOMOS Türkiye Milli Komitesi Genel Sekreteri Doç. Dr. Koray Güler, kültür politikalarının çok boyutlu düşünülmesi gerektiğini belirtti. Güler, yerel yönetimlerin ve bağımsız kültür aktörlerinin karar alma süreçlerine katılımının kritik olduğunu söyledi.
Kültür ekonomisinin yeniden düşünülmesi gerektiğini ifade eden Güler, aşırı turizm, ticarileşme ve mekânsal baskıların kültürel mirasın özgünlüğünü zedeleyebileceği uyarısında bulundu.
İZMİR’İN KÜLTÜR EKOSİSTEMİ VERİLERLE ELE ALINDI
Çalıştay kapsamında “Verilerle İzmir’in Kültür Ekosistemi” başlıklı oturum da düzenlendi. İzmir Ekonomi Üniversitesi’nden Prof. Dr. Şebnem Gökçen ile İzmir Katip Çelebi Üniversitesi’nden Dr. Bengi Polat, kentin kültür alanına ilişkin analizler sundu.
Sunumlarda kültürel miras, ören yerleri, kütüphaneler, koruma alanları, sanat kurumları, kültür merkezleri, kültür turizmi, dijital dönüşüm, kültür-sanat eğitimi ve toplumsal örgütlenme gibi başlıklar değerlendirildi.
KÜLTÜR YATIRIMLARININ DAĞILIMI GÜNDEME GELDİ
Oturumlarda kültür hizmetlerinin sağlanması, yerel yönetim finansmanı, kültürel tesislerin desteklenmesi ve yatırımların mekânsal dağılımı da ele alındı. İzmir’de kültürel üretim sürecinde Büyükşehir Belediyesi’nin belirleyici konumda olduğu ifade edildi.
İstanbul ve Ankara’ya kıyasla İzmir’in ziyaretçi potansiyeliyle öne çıktığı belirtilirken, kültür yatırımı yapılmayan ilçeler ve turizmin kültürel yaşama etkileri de tartışılan başlıklar arasında yer aldı.
ÇALIŞTAY TEMATİK MASALARLA DEVAM ETTİ
İzmir Kültür Politikaları Çalıştayı’nın ilk günü tematik masa toplantılarıyla tamamlandı. Katılımcılar, taslak belgeye ilişkin öneri, eleştiri ve katkılarını farklı başlıklarda paylaştı.
Çalıştay sonunda ortaya çıkacak değerlendirmelerin, İzmir’in kültür politikalarında yeni yol haritasının şekillenmesine katkı sağlaması bekleniyor. Sürecin, kentin kültürel mirasını koruyan, yaratıcı endüstrileri destekleyen ve kültüre erişimi güçlendiren bir model oluşturması hedefleniyor.
Kaynak: Dijital Gaste
